Początki zainteresowania się Świętą Rodziną z Nazaretu zostały uwarunkowane samym rozwojem pojęcia „rodzina”. Ani greka, ani łacina, ani języki germańskie, ani romańskie przez długi czas nie znajdowały terminu na określenie grupy osób utworzonej z „ojca, matki i dzieci”. Rodzina oznaczała społeczność osób powierzonych autorytetowi ojca, ale obejmowała ona również służbę. Ewolucja semantyczna odzwierciedlała zmiany w instytucji rodzinnej, a przede wszystkim w sposobie jej pojmowania. W procesie tym doszło też do przesadnego zawężenia terminu rodziny w ujęciu Durkhaim'a, który mówi jedynie o «rodzinie małżeńskiej». Literatura w ogólności oraz tzw. literatura duchowości poszczególnych „stanów życia”, a także teksty prawodawcze mówiące skądinąd wiele o małżeństwie zachowały przez całe wieki niedoprecyzowane pojęcie rodziny. Można więc powiedzieć, że rodzina w znaczeniu współczesnym jest odkryciem niedawnym i tym też tłumaczy się na ogół wielowiekowy brak zainteresowania Rodziną Świętą. We wszystkich znanych dotąd poza ewangelicznych dokumentach, praktycznie do wieku XVII, rzeczywistość Rodziny z Nazaretu raczej nie była przedmiotem żadnego komentarza, ani nie zaowocowała szczególną pobożnością. Pierwsze wzmianki na ten temat odnotowano u nieznanego autora Meditationes vitae Christi oraz u cystersa Ludolphe'a (†1377) w dziele Vita Jesu Christi. Są to rozważania o pracy, o życiu wspólnym, o rozmowach duchowych. Autorzy ci i inni skupiali jednak swą uwagę bardziej na wielkości św. Józefa niż na Jego relacjach z bliskimi Mu Osobami w Nazarecie. Natomiast ci, którzy chcieli mówić o tej uprzywilejowanej społeczności, nie dysponowali adekwatnym terminem, ponieważ termin „rodzina” stale jeszcze oznaczał wiele osób. Zaczęto więc szukać odpowiedniego pojęcia, które wskazywałoby na Jezusa, Maryję i Józefa. Święto Świętej Rodziny z Nazaretu po raz pierwszy ustanowiono w Kanadzie. Ustanowił je, za aprobatą papieża Aleksandra VII, 4 listopada 1684r., bp Francois Montmorency-Laval. Novum tego święta wywołało obiekcje we Francji, która go nie przyjęła i zablokowała jego rozpowszechnianie na inne kraje. Święto to zostało wprowadzone na stałe do liturgii za pontyfikatu papieża Leon XIII, który na prośbę Kard. Bausa, arcybiskupa Florencji, dn. 20.XI.1890 r. wydał dekret aprobujący, „kult czci zwrócony ku Rodzinie Świętej”. Natomiast w liście Neminem fugit z 14 czerwca 1892r., Ojciec święty wskazał na dobrodziejstwa, jakich można oczekiwać dzięki pobożności i związkom ze Świętą Rodziną a mianowicie: postęp w miłosierdziu, świętość obyczajów, atmosferę pobożności. Był on też pierwszym, który wskazał na małżeństwo jako miejsce uświęcenia (Arcanum divinae sapientiae), nadrabiając wielowiekowy brak spojrzenia na rodzinę, jako na miejsce postępu duchowego i służby w Kościele. 14 czerwca 1893 r., papież Leon XIII przyznał przywilej Mszy św. i Oficjum o Rodzinie Świętej (sam skomponował hymny do tego Oficjum) diecezjom, które złożyły odpowiednią prośbę. Kiedy więc papież Benedykt XV ustanowił święto Najświętszej Rodziny w 1921 roku, nie wprowadzał on nowego do liturgii Kościoła nabożeństwa, ale rozciągnął tylko na wszystkie diecezje i narody nabożeństwo, które było już bardzo znane w całym świecie katolickim. W Liście Episkopatu Polski do wiernych z dnia 23 października 1968 roku czytamy: „Dziś ma miejsce święto przedziwne; nie święto Pańskie ani Matki Najświętszej, ani jednego ze świętych, ale święto Rodziny. O niej teraz usłyszymy w tekstach Mszy świętej, o niej dziś mówi cała liturgia Kościoła. Jest to święto Najświętszej Rodziny - ale jednocześnie święto każdej rodziny. Bo słowo «rodzina» jest imieniem wspólnym Najświętszej Rodziny z Nazaretu i każdej rodziny. Każda też rodzina podobnie jak Rodzina Nazaretańska jest pomysłem Ojca niebieskiego i do każdej zaprosił się na stałe Syn Boży. Każda rodzina pochodzi od Boga i do Boga prowadzi”.

Kontynuując w trwającym Roku Kapłańskim prezentację kapłanów, którzy w 102 letniej historii naszej parafii w niej posługiwali. Ich sylwetki i życiorysy możemy czytelnikom przybliżyć dzięki wydanemu w ostatnich tygodniach przez Księgarnię św. Jacka „Słownikowi biograficznemu duchowieństwa (archi)diecezji Katowickiej 1922-2008”. W dzisiejszym odcinku przybliżamy postać kolejnego wikariusza naszej parafii. Przed nim powinna być jeszcze wzmianka o śp. ks. K. Smolniku, ale niestety nie posiadamy żadnych informacji na jego temat.

Śp. Ks. Antoni BASZTOŃ (1926-1928)
Urodził się 3.VII.1893 r. w Pszowie. Był synem rolnika i kowala Ludwika oraz Ludwiny zd. Szczecina. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Pszowie. Wykształcenie średnie zdobywał w gimnazjach w Raciborzu i Mysłowicach. W czasie I wojny światowej był zmuszony przerwać naukę, ponieważ został powołany do wojska. Egzamin dojrzałości zdał w marcu 1920 r. w Mysłowicach. Po maturze rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego, a kontynuował na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 29.VI.1924 r. w kościele św. Barbary w Krakowie z rąk sufragana A. Nowaka. Jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Józefa na Załężu (1924-1925), św. Wojciecha w Radzionkowie (1925-1926), św. Józefa w Królewskiej Hucie (1926-1928), i Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach (od 1928), gdzie pełnił również obowiązki katechety w Miejskim Gimnazjum Żeńskim. W 1933 r. zdał egzamin proboszczowski. W 1936 r. został mianowany administratorem, a rok później proboszczem parafii św. Stanisława w Marklowicach. W latach 1947-1955 pełnił ponadto funkcję dziekana dekanatu wodzisławskiego. Po odwołaniu z tego urzędu został mianowany dziekanem honorowym. W 1960 r. zrezygnował z pracy w parafii w Marklowicach i przeszedł na emeryturę. Zmarł 14.XII.1960 r. w Kokoszycach. Został pochowany w Pszowie.
W następnym odcinku śp. ks. Alfons Januszewicz